Zelf een huis bouwen: de architect en het ontwerp

Zoals je misschien al weet, willen wij graag zelf een huis bouwen. Hier komt veel meer bij kijken dan dat ik van te voren verwachtte, en het duurt ook allemaal wat langer dan gepland. Want voordat je daadwerkelijk kunt bouwen, moet je nog een hoop regelen. Wij hebben nu net het eerste traject met de architect afgerond en de omgevingsvergunning is deze week eindelijk ingediend. Wil je ook jouw droomhuis (laten) bouwen? Dit zijn de stappen die je neemt in het proces met de architect en het ontwerp als je zelf een huis gaat bouwen.

Een architect zoeken

Waar begin je bij het bouwen van een huis? Dat is bij de grond. Het is namelijk goed om eerst een stuk grond te kopen (onder voorbehoud van financiering), voordat je bij een architect aanklopt. De architect maakt namelijk een tekening op maat voor je, dus het is fijn dat het ontwerp bij jouw stuk grond past. Ook heeft de architect zo kaders waar hij rekening mee moet houden. Vaak zit er vanuit de gemeente bepaalde eisen op de kavel die je gekocht hebt. Hierbij kun je denken aan de maximale goothoogte, de maximale breedte, de kleur van de steen etc, stijl van het huis etc. Wil je meer weten over waar je moet beginnen bij het bouwen van een huis, lees dan vooral deze blog.

Het is verstandig om bij meerdere architecten offertes aan te vragen. Als je zelf een huis gaat bouwen, zijn de architect en het ontwerp misschien wel het belangrijkste. Het is daarom belangrijk om je goed in verschillende architecten te verdiepen. Bij het uitzoeken van een architect kijk je naar eerdere ontwerpen, naar zijn/haar kennis over datgene wat jij wilt, maar ook of je een beetje een klik of een goed gevoel bij hem of haar hebt. Daarnaast kijk je natuurlijk naar de prijs en diensten die hij precies aanbiedt. Met diensten bedoel ik wat hij nog meer doet naast het tekenen: sommige architecten verzorgen bijvoorbeeld ook een bouwbegeleiding en regelen alles met de gemeente.

Je wensen aangeven

Je hebt je architect gevonden. Dan wordt het nu tijd om je wensen door te geven. Dit kunnen uiterlijke eisen zijn (wat vind je mooi), maar ook functionele eisen. Misschien wil jij bijvoorbeeld wel een huis met veel licht op het zuiden, of een huis dat energie neutraal is. Hoe duidelijker je in deze eisen bent, des te sneller heeft de architect jouw droomhuis op papier.

Voor de uiterlijke eisen is het belangrijk om goed na te denken naar wat je mooi vindt. Kijk goed naar de huizen om je heen: zijn er elementen die je mooi vindt? Kijk ook vooral op websites als Pinterest om ideeën op te doen. En het kan ook zeker geen kwaad om in het portfolio van een aantal architecten te kijken. Je kijkt hierbij niet alleen naar de uiterlijke kenmerken aan de buitenkant, maar ook aan de binnenkant. Van al deze inspiratiebeelden maak je uiteindelijk een collage. Schrijf hierbij ook duidelijk op wat je er precies mooi aan vindt. Als jij een bepaalde foto ertussen hebt zitten van een huis met grote ramen, maar de architect denkt dat het om de kleur van het huis gaat, krijg je later een probleem. Is het vanuit mijn Pinterest bord duidelijk genoeg wat ik mooi vind? Eerlijk zeggen!

De functionele eisen zijn misschien nog wel belangrijker. Dit wordt waarschijnlijk een lang verhaal waarin je eigenlijk je droomhuis omschrijft. In de functionele eisen komen onder andere naar voren:

  • De ruimtes/kamers die je in het huis wilt hebben, en waar deze moeten komen, en hoe je deze ruimtes wilt gaan gebruiken
  • Materialen
  • Plaatsing van deuren en ramen (bijvoorbeeld openslaande deuren naar de tuin, ramen op het zuiden)
  • Wat voor een dak je wilt. En wil je dakramen of dakkapellen?
  • Technische eisen, zoals verlichting en bepaalde elektrische dingen die jij er sowieso in wilt hebben.
  • De voorwaarden van de kavel waaraan je moet voldoen.
De eerste tekening

Op basis van al jouw eisen komt de architect met een eerste tekening. Vaak komt dit al ver in de buurt van wat jij wilt. Wij hebben bijvoorbeeld alleen nog maar een paar kleine aanpassingen laten doen in de inrichting, en het huis laten spiegelen. Al met al kan dit proces binnen 3 weken al helemaal klaar zijn. Als je nog niet zo goed weet wat je wilt, dan kan dit langer duren. De architect moet dan waarschijnlijk vaker tekenen of soms helemaal opnieuw beginnen om het huis aan je wensen te laten voldoen. Wees hierbij wel realistisch: niet alles wat je wilt is mogelijk. Niet qua budget maar ook niet qua fysieke mogelijkheden. Vooral op gebied van inrichting zul je waarschijnlijk concessies moeten doen. Helemaal 100% het ideale huis wordt het nooit.

Het zien van het eerste ontwerp door de architect vond ik zelf het leukste van het hele proces van zelf een huis bouwen. Vanaf dat moment weet je in grote lijnen hoe je huis eruit komt te zien en krijg je letterlijk iets om naar uit te kijken. Het komt dan ook ineens veel dichterbij.

Voor de eerste keer naar de gemeente

Is de tekening van de architect klaar en helemaal naar jouw wens? Dan kan hij voor de eerste keer naar de gemeente, voor het principeverzoek. De gemeente kijkt dan of het ontwerp past binnen het bestemmingsplan. Soms moet er ook nog een welstandscommissie van de gemeente naar kijken. Zij kijken simpelweg of ze het ontwerp ‘mooi’ vinden en of het past bij de rest van de wijk of de straat. Bij ons heeft het meer dan een maand geduurd voordat we van de gemeente te horen kregen dat het ontwerp ‘in principe’ goedgekeurd was. In de tussentijd ligt het project in feite stil: jij en de architect kunnen eigenlijk niks doen. Hou hier van te voren rekening mee als je een termijn afspreekt met de verkoper en/of de makelaar.

De technische tekeningen

Zodra het ontwerp in principe is goedgekeurd, dan gaat de architect aan de slag met de technische tekeningen. Dit zijn vooral detailtekeningen van de dikte, het materiaal van de muren en de eerste constructietekeningen. Op basis van deze tekeningen gaat een constructeur aan de slag en maakt constructieberekeningen. Hij berekent welk en hoeveel materiaal er nodig is om je huis te laten staan. Op basis hiervan tekent hij een concrete draagconstructie. De constructeur hoef je niet zelf uit te kiezen. Een architect werkt vaak altijd al samen met een bepaalde constructeur en zal dit ook met hem of haar oppakken.

Omgevingsvergunning

Als de technische tekeningen ook helemaal klaar zijn, dan gaat het ontwerp voor de tweede keer naar de gemeente. Dit proces wordt vaak ook door de architect begeleid. Nu toetst de gemeente de tekeningen vooral op het bouwbesluit (wettelijke technische- en veiligheidseisen). Ook krijgen omwonenden de tijd om bezwaar aan te maken. Pas als de omgevingsvergunning rond is, heb jij als het ware je bouwvergunning binnen en kun je naar de bank om je hypotheek aan te vragen.

Hou er wel rekening mee dat het aanvragen van een omgevingsvergunning geld kost. En niet zo’n beetje ook. De gemeente vraagt namelijk een bedrag voor het gebruik van hun diensten of producten. Dit worden ook wel leges genoemd. De kosten van de leges voor een omgevingsvergunning verschillen per gemeente en het hangt daarnaast ook af van de prijs van het totale bouwproject. Je kunt hier laten uitrekenen wat deze leges jouw ongeveer gaan kosten. Ook het hiervoor genoemde principeverzoek is niet gratis trouwens, maar met € 100,- tot € 200,- ben je er vaak wel. Op de website van je gemeente kun je de tarieven hiervoor zien.

De gemeente heeft in totaal 8 weken om de aanvraag voor de omgevingsvergunning te behandelen. In sommige gevallen kan de gemeente het ook nog met 6 weken verlengen. Dit proces vergt dus heel veel geduld. In de tussentijd kan jij op zoek naar een aannemer. Die heb je ook nog niet eerder kunnen benaderen, want deze heeft dezelfde technische tekeningen nodig als de gemeente. Dit is dus ook wat wij nu gaan doen. Maar goed, hier hebben we dan ook nog 8 weken voor.

Wil jij meer weten het proces met een ontwerp en een architect als je zelf een huis gaat bouwen? Dan wil je deze blogs waarschijnlijk ook lezen:

cropped header 5 1024x320 - Zelf een huis bouwen: de architect en het ontwerp

Wil jij op de hoogte blijven? Abonneer je dan op de nieuwsbrief.